"To przyciągnie do nas najlepszych badaczy". Czworo Polaków z milionami euro na badania

- Stawaliśmy w szranki z ludźmi z najlepszych uniwersytetów w Europie - z Cambridge i Oxfordu. I wygraliśmy - mówi z dumą fizyk, prof. Piotr Wcisło z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Jest on jednym z czworga polskich naukowców, którzy znaleźli się wśród 408 laureatów prestiżowych grantów przyznawanych przez Europejską Radę ds. Badań Naukowych.
Zobacz wideo

Projekty wybrane przez Europejską Radę ds. Badań są warte 636 mln euro i zostaną zrealizowane w 26 europejskich krajach. W prestiżowym gronie znalazło się czworo naukowców pracujących na Uniwersytecie Jagiellońskim, w Instytucie Biologii Doświadczalnej Polskiej Akademii Nauk oraz na Uniwersytecie Mikołaja Kopernika w Toruniu. - Finansowane przez Radę badania muszą mieć charakter pionierski oraz potencjał do przekraczania obecnych granic wiedzy - tłumaczy prof. Andrzej Sokala, rektor UMK w Toruniu. - To ogromny sukces i rozpoznawalny globalnie znak poziomu uczonego, a także ogromny, międzynarodowy prestiż dla naszego uniwersytetu - cieszy się rektor.

Rywalizacja z naukowcami z Cambridge, Oxfordu i Harvardu

O granty walczyło ponad trzy tysiące naukowców z całego świata, którzy prowadzą swoje badania na terenie Europy. - Stawaliśmy w szranki z ludźmi z najlepszych uniwersytetów w Europie - z Cambridge, Oxfordu, ETH w Zurichu, z Sorbony itd. Dwie z trzech osób odpadły na pierwszym etapie selekcji - opowiada laureat - prof. Piotr Wcisło z Wydziału Fizyki, Astronomii i Informatyki Stosowanej Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. - Dla nas to był ogromny sukces, że przeszliśmy do drugiego etapu  - dodaje.

W drugim etapie konkursu naukowcy stawali przed ekspertami w Brukseli, w Komisji Europejskiej. - Oni nas stawiali w krzyżowy ogień pytań. Próbowali nam dowieźć, że ta nasza idea nie jest tak wybitna, jak nam się na wydaje - opowiada prof. Wcisło. - Mieliśmy tylko 15 minut na to, by przedstawić nasze racje i wybronić je - dodaje.

Po drugim etapie tylko jedna trzecia wniosków otrzymała finansowanie. Toruńskim naukowcom udało się pozyskać granty o łącznej wartości 3,1 mln euro.

Badania molekuł wodoru

Profesor Wcisło będzie przez najbliższych pięć lat zajmował się wodorem - konkretnie będzie badał najprostsze układy atomowe i molekularne, których strukturę można wyliczyć z podstawowych praw teorii kwantowej i mierzył ich własności niezwykle dokładnie, wykorzystując najnowocześniejsze techniki laserowe.

Drugą laureatką z UMK została chemiczka kwantowa prof. Katharina Boguslawski, która w swoich badaniach łączy chemię, fizykę, matematykę i informatykę stosowaną. Jest absolwentką prestiżowej politechniki ETH w Zurichu, pracowała też w Kanadzie. - Planuję przełamać paradygmaty obliczeniowe stosowane w elektronice organicznej, na przykład do projektowania bardziej wydajnych ogniw fotowoltaicznych - wyjaśnia badaczka. Profesorka otrzymała na swoje badania 1,2 mln euro.

Dwa lata przygotowań do konkursu

Proces przygotowania do złożenia aplikacji trwał - w przypadku prof. Piotra Wcisły - aż dwa lata. - To były ciężkie obliczenia wielu osób z mojej grupy. Później to były konsultacje w naszym środowisku, a potem z najlepszymi grupami na całym świecie, zaczynając od Kalifornii, przez Kolorado aż po kraje europejskie - opowiada naukowiec.

- To jest też ogromne przedsięwzięcie menadżersko-organizacyjne. Mieliśmy wielkie wsparcie uniwersytetu. Dostaliśmy kilkadziesiąt tysięcy złotych od uczelni, by profesjonalnie przygotować poważny proposal naukowy. Tu już nie ma miejsca na chałupniczą zabawę - dodaje. Naukowcy z UMK mogli liczyć na wsparcie profesjonalnej firmy consultingowej, specjalistów od PR-u, tłumaczy czy wreszcie testowych komisji.

Laureaci z Krakowa i Warszawy

Trzecim polskim zdobywcą grantu został dr inż. Rafał Kucharski, specjalista od transportu i uczenia maszynowego z Wydziału Matematyki i Informatyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Europejska Rada ds. Badań przyznała mu 1,49 mln euro na projekt dotyczący wpływu sztucznej inteligencji na mobilność miejską.

Doceniony został także dr Adam Kłosin z Instytutu Biologii Doświadczalnej im. M. Nenckiego Polskiej Akademii Nauk w Warszawie. Jest biologiem komórkowym i genetykiem. Na badania otrzyma najwięcej spośród wszystkich polskich laureatów, bo 1,95 mln euro. - Grant jest przeznaczony na badania procesów regulacji działania genów. Komisja doceniła mój projekt, ponieważ to, czym się zajmuję, było do tej pory badane na komórkach, a my chcemy przetestować nasze założenia na organizmach modelowych - nicieniach - tłumaczy Adam Kłosin.

Europejska Rada ds. Badań przyznaje granty od 15 lat.

DOSTĘP PREMIUM

Serwis informacyjny